მსოფლიო მიზიდულობის ძალა | ||
აღმოაჩინა ნიუტონმა 1667 წელს პლანეტების მოძრაობის ანალიზის საფუძველზე (კეპლერის კანონები) და კერძოდ მთვარის მოზრაობის საფუძველზე. |
||
ყველა სხეული ურთიერთქმედებს ერთმანეთთან ძალით, რომელიც პირდაპირპროპორციულია მათი მასების ნამრავლის და უკუპროპორციულია მათ შორის მანძილის კვადრატის. |
|
|
კანონი სამართლიანია:
გრავიტაციული ურთიერთქმედება მნისვნელოვანია დიდი მასებისთვის. |
მაგალიტები: წყალბადის ატომში ელექტრონისა და პროტონის მიზიდულობა ~ 2×10-11 ნ.
დედამიწასა და მთვარეს სორის მიზიდულობა ~ 2×1020 ნ.
მზესა და დედამიწას შორის მიზიდულობა ~ 3,5×1022 ნ. |
|
გამოყენება:
|
||
ყურადრება!:
|
||
კანონის ანალიზი:
|
|
|
Si სისტემაში: G=6,67.10-11 ნ.მ2/კგ2 . |
G=6,67.10-11 ნ.მ2/კგ2 . |
|
პირველად გრავიტაციული მუდმივას პირდაპირი გაზომვები ჩაატარა კავენდიშმა სასწორის მეშვეობით 1798წ. |
|
|
ვთქვათ m1=m2=1 კგ, R=1 მ, მაშინ: G=F (რიცხობრივად). გრავიტაციული მუდმივას ფიზიკური არსი: გრავიტაციული მუდმივა რიცხობრივად 1 მეტრით დაშორებულ თითო კილოგრამის მასების მქონე ორ სხეულს შორის მიზიდულობის ძალის მოდულის ტოლია. |
||
ის, რომ გრავიტაციული მუდმივა ზალიან მცირეა აცვენებს, რომ გრავიტაციული ურთიერტქმედების ინტენსივობა მცირეა. |
|
|
სიმძიმის ძალა |
||
სიმძიმის ძალა - ეს არის დედამიწის (პლანეტის) მიერ სხეულის მიზიდულობის ძალა. |
|
|
|
||
|
g0=9,81 მ/წმ2 - დედამიწის ზედაპირზე |
|
თუ ავღნიშნავთ R0 პლანეტის რადიუსს, ხოლო h - პლანეტის ზედაპირიდან სხეულის დაშორებას, მაშინ: |
|
|
სიმძიმის ზალის აცქარება დამოკიდებულია:
|
|