შეკითხვა:

სიბრტყეზე მოთავსებული 4 კგ მასის სხეული a=45 გრადუსიან დახრილ სიბრტყეზე მოსრიალებს 4 მწ/წმ2 აჩქარებით . სიბრტყის მართობულად რა მინიმალური ძალით უნდა ვიმოქმედოთ სხეულზე რომ მან თანაბრად იმოძრაოს

პასუხი:

დახრილ სიბრტყეზე  ''ჩამომსრიალებელი''   ძალა ტოლია   mgSina  ...... ''შემაკავებელი'' კი არის   უძრაობის   ხახუნის ძალა, რომელსაც გააჩნია თავისი  მოქმედების მაქსიმალური ზღვარი   \(\mu\)N.  რეაქციის  N ძალა კი დახრილ სიბრტყეზე  N = mgCosa  , ამიტომ    ეს ზღვარი  \(\mu\)mgCosa    ..... რაც არ უნდა '' გაიჭაჭოს'', უძრაობის ხახუნი    \(\mu\)N    მნიშვნელობას ვერ გადააჭარბებს. 

1)   თუ ჩამომსრიალებელი ძალა ვერ ''მოერევა''   შემაკავებელ ძალას    mgSina < \(\mu\)mgCosa      ანუ       თუ    \(\mu\) > tga   , მაშინ სხეული    უძრავად    იქნება სიბრტყეზე   და წაიტრაბახებს: '' ხვლიკის ტორმუზები მაქვს, ძვრას ვერ მიზამთო".

2)   თუ პირიქით  mgSina > \(\mu\)mgCosa      ანუ  \(\mu\) < tga     , მაშინ სხეული    ჩამოცურდება          აჩქარებული   მოძრაობით   a = gSina - \(\mu\)gCosa     (1)

3)   და  თუ  mgSina = \(\mu\)mgCosa    ანუ    \(\mu\) = tga       , მაშინ სხეული    დარჩება სიბრტყეზე უძრავად    ან   ჩამოცურდება  თანაბარი მოძრაობით.  

შენ გაქვს   1) შემთხვევა..... სხეული მოსრიალებს აჩქარებულად  და იმისათვის  რათა  მოძრაობა იყოს თანაბარი, საჭიროა უძრაობის ხახუნის ძალის ზედა ზღვარის გაზრდა N რეაქციის ძალის  გაზრდის ხარჯზე..... ძელაკს  დამატებით  უნდა დავაწვეთ  სიბრტყის მართობულად  რაღაც  P ძალით, რათა გავზარდოთ ''ჭყლეტვის'' ძალა სხეულსა და სიბრტყეს შორის..... ამით გავზრდით უძრაობის ხახუნის  ზედა ზღვარს.

ასე, რომ თანაბარი მოძრაობისათვის  საჭიროა   mgSina = \(\mu\)(mgCosa  + P) -------> P = ?

ხახუნის კოეფიციენტის მნიშვნელობას  კი წინასწარ  დაადგენ (1) ფორმულიდან...

-----------------------------

ოლეგი გაბრიაძე  599-544-227

 This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it..........  ფიზიკა - მათემატიკა - ზოგადი უნარები   აბიტურიენტებისათვის,

მაგისტრობისა  და მასწავლებლობის მაძიებლებისათვის.